Kilka słów o zaburzeniach integracji sensorycznej u dzieci
Integracja sensoryczna (SI) to proces, w którym mózg odbiera informacje zmysłowe (dotyk, ruch, równowaga, wzrok, słuch, węch, smak) i prawidłowo je organizuje, aby dziecko mogło adekwatnie reagować na otoczenie. Gdy ten proces jest zaburzony, mówimy o zaburzeniach integracji sensorycznej. Oznacza to, że mózg dziecka ma trudność z przetwarzaniem informacji zmysłowych — może reagować zbyt mocno, zbyt słabo lub w sposób nieadekwatny.
I. Jak mogą objawiać się zaburzenia SI?
Objawy mogą być bardzo różne, ale najczęściej dotyczą:
1. Nadwrażliwości (dziecko reaguje zbyt mocno)
unika dotyku, hałasu, mocnego światła
nie lubi obcinania paznokci, mycia włosów, metek w ubraniach
szybko się stresuje w nowych sytuacjach
2. Podwrażliwości (dziecko reaguje zbyt słabo)
potrzebuje mocnego docisku, uderza o przedmioty
ciągle się kręci, skacze, biega
nie zauważa brudu na ciele, drobnych skaleczeń
3. Problemy z planowaniem ruchowym (tzw. dyspraksja)
dziecko wydaje się niezdarne
ma trudności z nauką jazdy na rowerze, zapinaniem guzików
łatwo się frustruje przy zadaniach ruchowych
4. Kłopoty z koncentracją i zachowaniem
szybko się rozprasza
ma trudności z wyciszeniem
bywa impulsywne lub przeciwnie — wycofane
II. Czy zaburzenia SI to choroba?
Nie — to nie jest choroba, lecz inny sposób przetwarzania bodźców sensorycznych. Dzieci z zaburzeniami SI często świetnie funkcjonują, gdy otrzymają odpowiednie wsparcie.
III. Skąd się biorą zaburzenia integracji sensorycznej?
Przyczyny mogą być różne, m.in.:
wcześniactwo
niedotlenienie okołoporodowe
obniżone lub wzmożone napięcie mięśniowe
zbyt mała lub zbyt duża ilość bodźców w otoczeniu
czynniki genetyczne
Często jednak nie da się wskazać jednej przyczyny, a objawy pojawiają się stopniowo.
IV. Co robić, jeśli podejrzewasz zaburzenia SI u dziecka?
- Obserwuj codzienne zachowanie – tylko w różnych sytuacjach widać pełen obraz.
- Skonsultuj się z terapeutą integracji sensorycznej (SI).
- Specjalista przeprowadzi diagnozę SI i zaproponuje odpowiednią terapię.
Terapia SI jest zazwyczaj zabawowa, ruchowa i dostosowana do dziecka, dzięki czemu zwykle jest dobrze przyjmowana.